Türkiye’deki İlk Roketçilik Kulübü: Bandırma Füze Kulübü

Günümüzde Türkiye’de onlarca uzay bilim ve teknoloji takımı bulunmaktadır. Bunlardan bazıları başarır, bazıları başaramaz, sonuçta önemli olan denemek ve bu uğurda bir savaş vermektir. Ancak bir takım var ki hem bu tip konularda en çok çalışan takım olmuşlardır, hem de ilk takım onlar olmuştur. Bu takım Bandırma füze kulübüdür.

1957 yılında Bandırma Şehit Gönenç Lisesi öğrencileri öğrencileri diğer devletlerin uzay konusunda yaptığı atılımlardan etkilenerek bir yola koyuldular. Bu yol ülkemizi medeni devletler seviyesine ulaştırmaya yetecek kadar önemli bir yoldu. Birkaç lise öğrencisi bir araya gelip bir füze kulübü kurma kararı aldılar. Bu karar doğrultusunda okudukları lisede ilk adımı atarak daha roketçilik ve havacılık bile bilmeden bir havacılık kulübü kurdular. İlerideki senelerde aynı kulüp okulun havacılık kolu olmaktan çıkıp füze kültür kulübüne dönüştü, ve aynı yıl içerisinde (1959) Rusların Sputnik-1 başarısı onları daha da heyecanlandırmış ve umut vermişti.

Yine aynı yıl içerisinde ekip liseden ayrılarak Bandırma Havacılık ve Uzay Araştırma Derneği (HUZAD) adını alarak resmiyet kazandı. Ancak daha çalışmalarını yapmaya başlamalarının hemen ardından dernek halini alan kulüp ciddi eleştiriler altında kaldı. Ardından 10 Ekim 1959 tarihinde Bernark tipi ilk roket fırlatmanın hemen ardından 40 metre yükseldikten sonra denize çakıldı, kulüp ilk denemesinde başarısız olmuştu. Ardından Türk medyası kulüp ile alay etmeye başladı, elde ettikleri ilk başarısızlığın ardından alaycı bir şekilde beceriksiz olarak damgalanan kulüp, 3. denemesinde başarabilmişti ancak. Ancak bu öyle bir başarı ki Amerikan Basın Ataşeliği bile 750 metreye çıkan roketi gördüklerinde kulüp ile bir röportaj gerçekleştirirler (Başarılı fırlatmaya ulaşmaları kuruluşlarından sadece 3 yıl sonra gerçekleşti, 1960 yılında).

Kirkor Divarcı’nın Gelişi

İstanbul Teknik Üniversitesi makine mühendisliği akademisyeni olan Kirkor Divarcı, derneğin tüm ülkeye yayılan başarısını görünce o da çalışmalara dahil oldu ve derneğin imzası haline geldi. Divarcı’nın gelişi ile birlikte kendisinin hayali olan Marmara-1 roketi için çalışmalara başlandı. 30 Ağustos 1962 tarihinde havalanan ve 900 metre yüksekliğe çıkarak Türkiye  tarihinde bir ilke imza attı.

Erol Dallı, yaşanan bu olayın ardından Bandırma Füze Kulübü üyelerine güç veren aşağıdaki 1 Eylül 1962 tarihli şu yazıyı yazmıştır:

“Bandırma’nın yarısı Füze Kulübü üyeleri ile alay ediyor. Onları nerede görseler, ‘Ne haber füzeciler, Ay’a hanginiz gidiyorsunuz?’ ‘Füzeci ağabey, sakın cebinde patlamasın!’ ‘Gazoza bak, senin füzenden iyi patlar!’ gibi sözlerle alay ediyorlardı.”

2 Eylül 1962 tarihli Cumhuriyet Gazetesi’nde Hamdi Varoğlu yapılan eleştirilere ve ilgisizliğe şu satırlarla karşı çıkar:

“El alem gökleri fethetti, fezada dolaşmadık bucak bırakmadı, yakında Merih’e Ay’a, sonra belki öteki yıldızlara, sabah kahvesine gider gibi seyahat tertip edecek. Biz beri tarafta, bu işi merak edip sırrını keşfetmeye çalışan gençlerimize ilgi yerine uçak mezarlığı gösteriyoruz. Asıl utanç verici başka bir şey daha var: Bandırmalı gençlere en çok yardım eden Amerika Füze Kulübü imiş. İlgi yok, yardım yok, ama elbirliği ile işin alayındayız. Hezarfen Ahmet Efendi’den bu yana bir arpa boyu alamamışız diyeceğim geliyor.”

Yaklaşık 4 gün sonra ateşlenen 2. Divarcı roketi ise (Marmara-2 roketi) bu sefer 15 Kilometre gökyüzünde yükselerek çok daha büyük bir rekora imza attı. Divarcı’nın 3. roketi ise 5 Km yükselerek gökyüzünde yerini aldı.

Daha sonraları kulübün beyni olan Kirkor Divarcı’nın başına gelebilecek en talihsiz olay gelir. Zaten nişanlısı ile evlenebilmek için biriktirdiği parayı roketler için harcayan Divarcı’nın güvenli olan evinde sebebi bulunamayan yangın çıkar. Bütün roket planları, nişanlısıyla birlikte aldığı eşyalar… hepsi yanıp kül olmuştur. Bu değerli beynin başına gelenler Türkiye’nin uzay çalışmalarını durdurmuştur. Kirkor Divarcı ölene kadar süren bir inzivaya çekilmiş ve kulübü bırakmıştır. Kulüp ise roket çalışmalarına son vermiş ancak bugün hala faaliyet göstermektedir.

Kirkor Divarcı.

Uzun bir aradan bu yana web sitemizde içerik yayınlayamıyorduk. Eğer içeriğimizi beğendiyseniz paylaşabilir, diğer içeriklerimizden haberdar olmak için bizi İnstagramTwittter ve Faceboook üzerinden takip edebilirsiniz.

KAYNAK: Kaynak-1  Kaynak-2

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir